Giáo án môn Lịch sử 7 - Hồ Thị Bích Ngọc

I. Mục tiêu:

1. Kiến thức:

- Trình bày sự ra đời của xã hội phong kiếnn châu Âu.

- Lãnh địa phong kiến : khái niệm , đặc trưng của lãnh địa

- Sự hiểu biết sơ giản về thành thị trung đại: Sự ra đời, các quan hệ kinh tế, sự hình thành tầng lớp thị dân.

2. Kỹ năng:

Sử dụng bản đồ châu Âu để xác định vị trí các quốc gia PK

- Biết vận dụng các phương pháp so ánh đối chiếu để thấy được sự chuyển biến từ xã hội chiếm hữu nô lệ sang xã hội phong kiến

3. Tư tưởng:

 Bồi dưỡng nhận thức cho hs về sự phát triển hợp quy luật của xã hội loài người từ XHCHNL sang XHPK

II. Công tác chuẩn bị

-Bản đồ châu Âu thời PK

- Tranh ảnh liên quan

-Hs chuẩn bị bài ở nhà

 

doc Người đăng trung218 Ngày đăng 18/04/2017 Lượt xem 62Lượt tải 0 Download
Bạn đang xem tài liệu "Giáo án môn Lịch sử 7 - Hồ Thị Bích Ngọc", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
x· ®«ng ®¶o, n«ng d©n t¸ ®iÒn nhiÒu h¬n tr­íc.
+Thî thñ c«ng, th­¬ng nh©n -> tû lÖ nhá
+N«ng n«, n« t× -> thÊp kÐm nhÊt
Þ XH ngµy cµng ph©n ho¸ s©u s¾c. §Þa chñ ngµy cµng ®«ng, n«ng n«, n« tú ngµy cµng nhiÒu.
4.Cñng cè: 
 +Tr×nh bµy t×nh h×nh kinh tÕ §¹i ViÖt thêi TrÇn sau chiÕn tranh.
 + X· héi thêi TrÇn ph©n ho¸ nh thÕ nµo?
5. DÆn dß: - Tr¶ lêi c©u hái ë Sgk. - Lµm bµi tËp (Sbt).
 - Xem tr­íc bµi 15- phÇn II.
Ngµy so¹n 5/ 12/ 2013
 Bµi 15: Sù ph¸t triÓn kinh tÕ vµ v¨n ho¸ thêi TrÇn
 TiÕt 29: Sù ph¸t triÓn v¨n ho¸.
I. Môc tiªu bµi häc: 
1. KiÕn thøc: Häc sinh n¾m ®­îc: 
- §êi sèng v¨n ho¸ vµ tinh thÇn cña nh©n d©n ta thêi TrÇn rÊt phong phó ®a d¹ng.
- Gi¸o dôc, khoa häc, kÜ thuËt thêi TrÇn ®¹t ®Õn tr×nh ®é cao, nhiÒu c«ng tr×nh nghÖ thuËt tiªu biÓu.
2. KÜ n¨ng: RÌn luyÖn kÜ n¨ng ph©n tÝch, nhËn xÐt, ®¸nh gi¸
 3.Th¸i ®é: Tù hµo vÒ nÒn v¨n ho¸ d©n téc , cã ý thøc b¶o vÖ, gÜ­ g×n vµ ph¸t huy nÒn v¨n ho¸ d©n téc.
II. C«ng t¸c chuÈn bÞ: 
- SGK, SGV; -Tranh ¶nh c¸c thµnh tùu v¨n ho¸. C¸c kªnh h×nh.
- SGK, su tÇm tranh, tµi liÖu liªn quan bµi häc.
III. Ho¹t ®éng d¹y häc:
1.æn ®Þnh:
2.Bµi cò: ? Tr×nh bµy t×nh h×nh kinh tÕ thêi TrÇn sau chiÕn tranh? ? X· héi thêi TrÇn cã nh÷ng tÇng líp nµo? §êi sèng cña c¸c tÇng líp ®ã ra sao?
3.Bµi míi: Sau chiÕn tranh, nhµ TrÇn cã nhiÒu chÝnh s¸ch ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ, bªn c¹nh ®ã nhµ TrÇn rÊt quan t©m ®Õn nÒn v¨n ho¸ gi¸o dôc.
Ho¹t ®éng cña thÇy vµ trß
Néi dung kiÕn thøc cÇn ®¹t
Ho¹t ®éng 1. T×m hiÓu vÒ ®êi sèng v¨n ho¸ thêi TrÇn
- Gv: Thêi TrÇn c¸c tÝn ng­ìng cæ truyÒn vÉn phæ biÕn trong nh©n d©n.
? H·y kÓ tªn mét vµi tÝn ng­ìng cña nh©n d©n?
? §¹o PhËt thêi k× nµy ph¸t triÓn nh­ thÕ nµo? ThÓ hiÖn cña nã ra sao?
( NhiÒu ng­êi ®i tu, kÓ c¶ giai cÊp thèng trÞ(vua). Chïa mäc ë kh¾p n¬i)
? Kh«ng ph¸t triÓn b»ng thêi Lý thÓ hiÖn ë chç nµo?
(§¹o PhËt kh«ng trë thµnh quèc gi¸o, kh«ng ¶nh hëng chÝnh trÞ nhõa tr­íc, chïa kh«ng ph¶i lµ n¬i d¹y häc mµ lµ trung t©m sinh ho¹t v¨n ho¸)
? So víi ®¹o PhËt, Nho gi¸o ph¸t triÓn nh­ thÕ nµo?
? Ngoµi ra ®êi sèng sinh ho¹t v¨n ho¸ cña nh©n d©n ta ra sao?
? Nªu nh÷ng dÉn chøng vÒ tËp qu¸n sèng gi¶n dÞ cña nh©n d©n?
? NhËn xÐt vÒ c¸c ho¹t ®éng sinh ho¹t v¨n ho¸ cña nh©n d©n ta thêi TrÇn?
? Ngµy nay, nh©n d©n ta cã cßn duy tr× c¸c ho¹t ®éng v¨n ho¸ ®ã n÷a kh«ng?
Hs liªn hÖ tr¶ lêi
Ho¹t ®éng 2 .T×m hiÓu vµi nÐt vÒ v¨n häc thêi TrÇn 
? V¨n häc thêi k× nµy cã nh÷ng ®Æc ®iÓm g×?
? KÓ vµi t¸c phÈm tiªu biÓu? (HÞch t]íng sÜ, Phß gi¸ vÒ kinh, Phó s«ng B¹ch §»ng...). 
Ho¹t ®éng 3 .T×m hiÓu vµi nÐt vÒ GD, KHKT thêi TrÇn 
? Tr×nh bµy mét vµi nÐt vÒ gi¸o dôc thêi TrÇn?
 Hs ®äc hµng ch÷ nhá Sgk.
? So s¸nh gi¸o dôc thêi TrÇn víi thêi Lý? Tõ ®ã em cã nhËn xÐt g× vÒ t×nh h×nh gi¸o dôc thêi TrÇn? 
? KH-KT thêi TrÇn ph¸t triÓn ntn?
? Quèc sö viÖn cã nhiÖm vô g×? Do ai ®øng ®Çu?
(Lª V¨n H­u ®øng ®Çu vµ ®· so¹n bé §¹i ViÖt Sö KÝ)
- Gv giíi thiÖu vµi nÐt vÒ cuèn : Binh th­ yÕu l­îc cña TrÇn Quèc TuÊn.
? Y häc cã thµnh tùu g×?
? NhËn xÐt vÒ gi¸o dôc, khoa häc- kÜ thuËt thêi TrÇn?
Ho¹t ®éng 4 .T×m hiÓu vµi nÐt nghÖ thuËt ®iªu kh¾c thêi TrÇn 
- Hs quan s¸t h×nh 37, 38 Sgk.
?Qua ®ã em thÊy kiÕn tróc thêi k× nµy ntn?
? H·y kÓ mét vµi c«ng tr×nh tiªu biÓu?
- Hs quan s¸t H38 vµ so s¸nh víi H26 bµi 12.
? So s¸nh, nhËn xÐt vÒ h×nh rång thêi TrÇn so víi thêi Lý?(trau chuèt, uy nghiªm).
? Em cã nhËn xÐt g× vÒ c¸c c«ng tr×nh nghÖ thËt kiÕn tróc thêi k× nµy?
1. §êi sèng v¨n ho¸
- TÝn ng­ìng cæ truyÒn phæ biÕn trong nh©n d©n.
- §¹o PhËt ph¸t triÓn m¹nh nh­ng kh«ng b»ng thêi Lý.
- Nho gi¸o ph¸t triÓn m¹nh: rÊt ®­îc träng dông.
- C¸c h×nh thøc sinh ho¹t v¨n ho¸: ca h¸t, nh¶y móa ®­îc phæ biÕn, sèng gi¶n dÞ.
Þ Phong phó, ®a d¹ng, mang ®Ëm tÝnh d©n téc.
2.V¨n häc. 
 Ch÷ H¸n, ch÷ N«m ph¸t triÓn: néi dung phong phó, chøa ®ùng lßng yªu n­íc, lßng tù hµo cña nh©n d©n.
-> Ph¶n ¸nh lßng tù hµo d©n téc vÒ mét thêi hµo hïng lÞch sö.
3. Gi¸o dôc vµ khoa häc kÜ thuËt.
 - Gi¸o dôc: 
+ tr­êng häc më nhiÒu, c¸c k× thi chän ng­êi tµi tæ chøc th­êng xuyªn.
+ LËp ra Quèc sö viÖn (viÕt sö): 1272 bé “§¹i ViÖt sö kÝ” ra ®êi (bé sö ®Çu tiªn cña n­íc ta)
KHKT: 
+ Qu©n sù: “Binh th­ yÕu l­îc” (TrÇn Quèc TuÊn), chÕ t¹o sóng, thuyÒn chiÕn...
+ Y häc, thiªn v¨n häc ph¸t triÓn.
-> Ph¸t triÓn nhiÒu lÜnh vùc, t¹o bíc ph¸t triÓn cao cho nÒn v¨n minh §¹i ViÖt.
4. NghÖ thuËt kiÕn tróc vµ ®iªu kh¾c.
- NhiÒu c«ng tr×nh kiÕn tróc cã gi¸ trÞ: th¸p Phæ Minh, thµnh T©y §«...
- NghÖ thuËt ®iªu kh¾c, ch¹m træ tinh tÕ.
-> NghÖ thuËt ngµy cµng ®¹t ®Õn tr×nh ®é tinh x¶o, râ nÐt.
4. Cñng cè: §iÓm l¹i nh÷ng thµnh tùu chñ yÕu vÒ GD.VH, NT, KHKT
5. DÆn dß: Hs vÒ häc bµi lµm ba× tËp
Ngµy so¹n 9/ 12/ 2013
Bµi 16: Sù suy sôp cña nhµ TrÇn cuèi thÕ kØ xiv
 TiÕt 30: t×nh h×nh kinh tÕ- x· héi. 
I. Môc tiªu bµi häc: 
 1. KiÕn thøc: Häc sinh n¾m ®îc: 
- T×nh h×nh kinh tÕ- x· héi cuèi thêi TrÇn: vua quan ¨n ch¬i sa ®o¹, kh«ng quan t©m ®Õn s¶n xuÊt lµm cho ®êi sèng cña ng­êi d©n ngµy cµng cùc khæ.
- C¸c cuéc ®Êu tranh cña n«ng n«, n« tú diÔn ra rÇm ré.
 2. KÜ n¨ng: RÌn luyÖn kÜ n¨ng ph©n tÝch, nhËn xÐt, ®¸nh gi¸ c¸c sù kiÖn lÞch sö.
 3. Th¸i ®é: ThÊy ®îc vai trß cña quÇn chóng nh©n d©n lao ®éng trong lÞch sö. 
II. C«ng t¸c chuÈn bÞu
- SGK, SGV; L­îc ®å khëi nghÜa n«ng d©n nöa cuèi thÕ kØ XIV
- SGK, su tÇm tranh, tµi liÖu liªn quan bµi häc.
 III. Ho¹t ®éng d¹y- häc:
1. æn ®Þnh:
2. Bµi cò: ? Tr×nh bµy mét sè nÐt vÒ t×nh h×nh gi¸o dôc, khoa häc d­íi thêi TrÇn? T¹i sao v¨n ho¸, gi¸o dôc, khoa häc thêi TrÇn l¹i ph¸t triÓn?
3. Bµi míi: Sau c¸c cuéc kh¸ng chiÕn chèng qu©n x©m l­îc M«ng- Nguyªn, t×nh h×nh kinh tÕ-x· héi thêi TrÇn ®¹t nhiÒu thµnh tùu rùc rì gãp phÇn cho sù ph¸t triÓn cña ®Êt n­íc. Nh­ng ®Õn cuèi thÕ kØ XIV,nhµ TrÇn suy sôp nghiªm träng, nh÷ng nguyªn nh©n nµo dÉn ®Õn ®iÒu ®ã vµ hËu qu¶ cña nã nh thÕ nµo. 
Ho¹t ®éng cña thÇy vµ trß
Néi dung kiÕn thøc cÇn ®¹t
Ho¹t ®éng 1. T×m hiÓu vÒ t×nh h×nh kinh tÕ cuèi thÕ kØ XIV 
? Sau 3 cuéc kh¸ng chiÕn chèng M«ng- Nguyªn, nhµ TrÇn ®· cã nh÷ng biÖn ph¸p g× ®Ó ph¸t triÓn kinh tÕ?
Hs nhí l¹i kinÕ thøc cò tr¶ lêi
? Nh÷ng biÖn ph¸p ®ã ®· gióp cho kinh tÕ ph¸t triÓn nh­ thÕ nµo?
Hs nhí l¹i kinÕ thøc cò tr¶ lêi
G bæ sung 
? §Õn cuèi thÕ kØ XIV, kinh tÕ nhµ TrÇn nh­ thÕ nµo?
Kinh tÕ bÞ kh«ng ph¸t triÓn
? Nªu nh÷ng biÓu hiÖn cña sù kÐm ph¸t triÓn ®ã?
- Hs ®äc hµng ch÷ nhá Sgk.
? Theo em, nh÷ng nguyªn nh©n nµo dÉn ®Õn t×nh tr¹ng trªn?
 Hs tr¶ lêi- Gv kh¸i qu¸t l¹i.
? Nhµ n­íc kh«ng quan t©m ®Õn kinh tÕ® mÊt mïa, tõ ®ã dÉn ®Õn cuéc sèng cña ng­êi d©n nh thÕ nµo?(Lµng x· tiªu ®iÒu, x¬ x¸c, n«ng d©n b¸n vî ®î con,phiªu t¸n kh¾p n¬i)
Ho¹t ®éng 2. T×m hiÓu vÒ t×nh hiµnh x· héi cuèi TK XIV
? Tr­íc t×nh h×nh ®êi sèng cña nh©n d©n nh­ vËy, vua quan nhµ TrÇn ®· lµm g×?
- Hs ®äc hµng ch÷ nhá Sgk- Gv gi¶ng thªm vÒ TrÇn Dô T«ng.
- §¸ng chó ý nhÊt lµ thÇy gi¸o Chu V¨n An ®· d©ng sí chÐm 7 nÞnh thÇn, vua kh«ng ®ång ý «ng c¸o quan vÒ quª d¹y häc.
? ViÖc lµm cña Chu V¨n An nãi lªn ®iÒu g×?
- X· héi qu¸ nhiÒu ng­êi xu nÞnh, ¨n ch¬i.
- ¤ng lµ ng­êi thanh liªm, ®Æt lîi Ých quèc gia lªn lîi Ých c¸ nh©n.
- Hs ®äc phÇn in nghiªng.
? Em cã nhËn xÐt g× vÒ cuéc sèng cña vua quan nhµ TrÇn cuèi thÕ kØ XIV? §s ®ã ®· b¸o hiÖu cho ®iÒu g× s¾p xÈy ra?
? Ngoµi nh÷ng khã kh¨n trong n­íc, nhµ TrÇn cßn ph¶i chÞu nh÷ng khã kh¨n g× n÷a?
Qu©n Cham-pa x©m l­îc, qu©n Minh ®­a yªu s¸ch
? Nh­ vËy ta thÊy tr­íc nh÷ng khã kh¨n chång chÊt, tr­íc ®êi sèng khã kh¨n cña nh©n d©n tÊt yÕu dÉn ®Õn nh÷ng hËu qu¶ g×?
(giai cÊp thèng trÞ >< nh©n d©n ® khëi nghÜa næ ra kh¾p n¬i)
? Em h·y kÓ tªn c¸c cuéc khëi nghÜa cña n«ng d©n thêi k× nµy? 
 * Th¶o luËn nhãm.
- Gv ph¸t phiÕu häc tËp.
- Hs t×m hiÓu Sgk: thêi gian, ®Þa ®iÓm, tªn ng­êi ®øng ®Çu.
- Gv treo b¶n ®å c©m® Hs ®iÒn tªn, thêi gian c¸c cuéc khëi nghÜa vµo b¶n ®å.
Gv nhËn xÐt bµi lµm cña Hs ® tr×nh bµy l¹i mét vµi cuéc khëi nghÜa.
? V× sao c¸c cuéc khëi nghÜa thÊt b¹i?
? C¸c cuéc khëi nghÜa liªn tiÕp næ ra vµo cuèi triÒu TrÇn b¸o hiÖu ®iÒu g×? (ph¶n øng m·nh liÖt cña nh©n d©n® suy sôp cña nhµ TrÇn® ®ßi hái mét triÒu ®¹i míi lªn.)
1. T×nh h×nh kinh tÕ.
- Nhµ n­íc kh«ng quan t©m ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, ®ª ®iÒu
- NhiÒu n¨m mÊt mïa ®ãi kÐm
- N«ng d©n ph¶i b¸n ruéng c¶ vî con
-> Kinh tÕ kh«ng ph¸t triÓn
- Ruéng ®Êt n»m trong tay v­¬ng hÇu quý téc, quan l¹i , ®Þa chñ.
- ThuÕ kho¸ nÆng nÒ.
-> ®êi sãng nh©n d©n bÊp bªnh
2. T×nh h×nh x· h«i . 
- Vua, quan, v­¬ng hÇu quý téc ¨n ch¬i sa ®äa.
- Nhµ TrÇn ngµy cµng suy sôp.
- Qu©n Cham-pa x©m l­îc, qu©n Minh ®­a yªu s¸ch.
- M©u thuÉn x· héi gay g¾t ® khëi nghÜa.
C¸c cuéc khëi nghÜa tiªu biÓu:
Thêi gian
Tªn cuéc khëi nghÜa
§Þa bµn KN
1344-1360
Ng« BÖ
H¶i D­¬ng
1379
NguyÔn Thanh, NguyÔn Kþ
Thanh Ho¸.
1390
Ph¹m S­ ¤n
S¬n T©y -> Th¨ng Long.
1399
NguyÔn Nh÷ C¸i
S¬n T©y – VÜnh Phóc- Tuyªn Quang
-> KÕt qu¶, ý nghÜa: 
+ C¸c cuéc khëi nghÜa ®Òu bÞ dËp t¾t.
+ ph¶n øng m·nh liÖt cña nh©n d©n® suy sôp cña nhµ TrÇn.
4. Cñng cè: Gv sö dông b¶ng phô - Hs lµm bµi tËp tr¾c nghiÖm: (§¸nh dÊu x vµo ý ®óng nhÊt). Cuèi thÕ kØ XIV kinh tÕ n­íc ta suy tho¸i,®êi sèng nh©n d©n sa sót, x· héi rèi lo¹n v×:
 Nhµ n­íc kh«ng quan t©m ®Õn s¶n xuÊt n«ng nghiÖp, kh«ng ch¨m lo ®Õn ®êi sèng cña nh©n d©n.
 N«ng d©n bÞ bãc lét nÆng nÒ.
 GiÆc ngo¹i x©m trµn vµo cíp ph¸
 V¬ng hÇu, quý téc, nhµ chïa chiÕm nhiÒu ruéng ®Êt.
 Ruéng ®Êt bÞ bá hoang ngµy cµng nhiÒu.
5. DÆn dß: - Tr¶ lêi c©u hái ë Sgk. - Xem tr­íc bµi 16 môc II.
Ngµy so¹n 11/ 12/ 2013
Bµi 16: Sù suy sôp cña nhµ TrÇn cuèi thÕ kØ xiv (tiÕp).
 TiÕt 31: II. Nhµ hå vµ nh÷ng c¶i c¸ch cña hå quý ly. 
I. Môc tiªu bµi häc: 
1. KiÕn thøc: Häc sinh n¾m ®­îc: 
- Hoµn c¶nh nhµ Hå lªn thay nhµ TrÇn lóc ®Êt n­íc gÆp nhiÒu khã kh¨n lo¹n l¹c.
- Nh÷ng c¶i c¸ch cña Hå Quý Ly.
2. KÜ n¨ng: BiÕt ph©n tÝch, ®¸nh gi¸ nh©n vËt lÞch sö.
 3. Th¸i ®é: ThÊy ®îc vai trß cña quÇn chóng nh©n d©n lao ®éng trong lÞch sö. 
II. Ph­¬ng tiÖn d¹y häc: 
- SGK, SGV; Tranh ¶nh. B¶n ®å §¹i ViÖt ®Õn thÕ kØ XVI. Tranh di tÝch thµnh nhµ Hå ë Thanh Ho¸.
- SGK, s­u tÇm tranh, tµi liÖu liªn quan bµi häc.
III. Ho¹t ®éng d¹y häc:
1. æn ®Þnh:
2. Bµi cò: ? Tr×nh bµy t×nh h×nh kinh tÕ n­íc ta n÷a sau thÕ kØ XIV?
 ? V× sao cuèi thÕ kØ XIV c¸c cuéc khëi nghÜa cña n«ng d©n, n« tú liªn tiÕp næ ra?
3.Bµi míi: Gv dÉn d¾t hs vµo bµi míi
Ho¹t ®éng cña thÇy vµ trß
Néi dung kiÕn thøc cÇn ®¹t
Ho¹t ®éng 1. T×m tiÓu vÒ sù thµnh lËp nhµ Hå 
? Cuèi thÕ kØ XIV, c¸c cuéc ®Êu tranh cña nh©n d©n diÔn ra m¹nh mÏ dÉn ®Õn ®iÒu g×?
- HS tr¶ lêi.
? nhµ Hå ®îc thµnh lËp trong hoµn c¶nh nh thÕ nµo?
- Hs ®äc hµng ch÷ nhá.
? Em h·y tãm t¾t vµi nÐt vÒ Hå Quý Ly.
 ( Tµi giái, yªu n­íc, Chøc vô cao trong triÒu, tiÕn bé...)
Gv: Trong hoµn c¶nh ®Êt n­íc nh vËy, nhµ TrÇn kh«ng ®ñ kh· n¨ng ®¶m nhiÖm vai trß lÞch sö cña m×nh, nhµ Hå lªn thay lµ mét tÊt yÕu. 
Ho¹t ®éng 2. T×m hiÓu vÒ néi dung cña c¶i c¸ch Hå Quý Ly
Tr­íc t×nh h×nh nhµ TrÇn lung lay vµ ®Æc biÖt sau khi lªn ng«i Hå Quý Ly ®· thùc hiÖn nh÷ng c¶i c¸ch trªn mäi lÜnh vùc.
? Hå Quý Ly ®· thùc hiÖn nh÷ng c¶i c¸ch trªn nh÷ng lÜnh vùc nµo?
Gv cho hs th¶o kuËn nhãm t×m hiÓu vÒ néi dung c¶i c¸ch HQL
Nhãm 1.Néi dung vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch VÒ chÝnh trÞ vµ nhËn xÐt kÕt qu¶ nhãm 2
Nhãm 1. Néi dung vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch vÒ kinh tÕ vµ nhËn xÐt kÕt qu¶ nhãm 3
Nhãm 3.Néi dung vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch vÒ XH vµ nhËn xÐt kÕt qu¶ nhãm 4
 Nhãm 4. Néi dung vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch VHGD vµ nhËn xÐt kÕt qu¶ nhãm 5
 Nhãm 5. Néi dung vµ t¸c ®éng cña chÝnh s¸ch Qu©n sù vµ nhËn xÐt kÕt qu¶ nhãm 1
Gv bæ sung chèt l¹i c¸c néi dung chÝnh 
Ho¹t ®éng 3. T×m hiÓu vÒ ý nghÜa, t¸c dông vµ nh÷ng h¹n chÕ cña c¶i c¸ch Hå Quý Ly
? Nh÷ng c¶i c¸ch cña Hå Quý Ly cã ý nghÜa ntn trong hoµn c¶nh ®Êt n­íc ta lóc bÊy giê?
? Em ®¸nh gi¸ ntn vÒ Hå Quý Ly?
(§ã lµ mét nhµ c¶i c¸ch cã tµi, yªu n­íc thiÕt tha)
? Nªu nh÷ng mÆt tiÕn bé cña nh÷ng c¶i c¸ch ®ã?
* Th¶o luËn nhãm.
? V× sao nh÷ng chÝnh s¸ch ®ã kh«ng ®îc nh©n d©n ñng hé?
- Gia n«, n« tú cha gi¶i phãng ®îc th©n phËn.
- Cha phï hîp víi t×nh h×nh thùc tÕ.
1. Nhµ Hå thµnh lËp.
+ Hoµn c¶nh: 
 Nhµ TrÇn suy sôp cùc ®é, x· héi khñng ho¶ng s©u s¾c, nguy c¬ ngo¹i x©m ®e däa.
N¨m 1400, Hå Quý Ly lªn ng«i lËp ra nhµ Hå, lÊy tªn n­íc §¹i Ngu.
2. Nh÷ng biÖn ph¸p c¶i c¸ch cña Hå Quý Ly .
* ChÝnh trÞ: 
- C¶i tæ hµng ngò quan l¹i: thay quan l¹i hä TrÇn b»ng nh÷ng ng­êi tµi th©n cËn víi m×nh.
- §æi tªn mét sè ®¬n vÞ hµnh chÝnh.
- Cö quan th¨m hái ®s nh©n d©n.
* VÒ kinh tÕ:
- Ph¸t hµnh tiÒn giÊy(1396)
- Ban hµnh chÝnh s¸ch h¹n ®iÒn( 1397)
- Quy ®Þnh l¹i thuÕ ®inh, thuÕ ruéng(1402)
* VÒ x· héi:
- Thùc hiÖn chÝnh s¸ch h¹n n«.
- Cøu ®ãi vµ ch÷a bÖnh cho nh©n d©n.
* V¨n ho¸, gi¸o dôc:
- DÞch ch÷ H¸n ® ch÷ N«m.
- Thay ®æi chÕ ®é thi cö.
* Quèc phßng:
- Lµm t¨ng qu©n sè
- ChÕ t¹o nhiÒu sóng míi
- Phßng thñ n¬i hiÓm yÕu
- X©y dùng thµnh kiªn cè.
3. ý nghÜa, t¸c dông cña c¶i c¸ch Hå Quý Ly.
* ý nghÜa, t¸c dông
- Gãp phÇn h¹n chÕ tÖ tËp trung ruéng ®Êt cña quý téc, ®¹i chñ,lµm suy yÕu thÕ lùc cña nhµ TrÇn
- T¨ng thu nhËp, t¨ng quyÒn lùc cho nhµ nø¬c qu©n chñ tËp quyÒn.
C¶i c¸ch v¨n ho¸ gi¸o dôc cã nhiÒu tiÕn bé 
* H¹n chÕ: 1 sè chÝnh s¸ch ch­a triÖt ®Ó, ch­a phï hîp víi t×nh h×nh kinh tÕ, ch­a gi¶i quyÕt ®îc nh÷ng yªu cÇu bøc thiÕt cña ®«ng ®¶o nh©n d©n.
4. Cñng cè:? Theo em viÖc Hå Quý Ly ®a ra nh÷ng c¶i c¸ch ®ã trong hoµn c¶nh x· héi lóc bÊy giê cã ®óng ®¾n kh«ng? Em h·y gi¶i thÝch?
 5. DÆn dß: - Tr¶ lêi c©u hái ë Sgk. 
 Ngµy so¹n 16/ 12/ 2013
TiÕt 32: Bµi 17: «n tËp ch­¬ng ii vµ ch­¬ng iii.
I. Môc tiªu bµi häc: 
1. KiÕn thøc: 
 - Cñng cè nh÷ng kiÕn thøc c¬ b¶n vÒ lÞch sö d©n téc thêi Lý, TrÇn, Hå.
 - N¾m ®­îc nh÷ng thµnh tùu chñ yÕu vÒ c¸c mÆt chÝnh trÞ, kinh tÕ, v¨n ho¸ cña §¹i ViÖt thêi Lý, TrÇn, Hå.
2. KÜ n¨ng:- Sö dông l­îc ®ß, quan s¸t, thèng kª sù kiÖn.
3. Th¸i ®é:- Gi¸o dôc lßng yªu n­íc, niÒm tù hµo d©n téc, biÕt ¬n tæ tiªn.
II. C«ng t¸c chuÈn bÞ 
- L­îc ®å kh¸ng chiÕn chèng Tèng.
- L­îc ®å kh¸ng chiÕn chèng M«ng- Nguyªn (3 lÇn).
- B¶ng phô ghi triÒu ®¹i, n¨m.
III. Ho¹t ®éng d¹y- häc:
1. æn ®Þnh:
2. Bµi cò: ? Nªu c¶i c¸ch cña Hå Quý Ly vµ t¸c dông cña nã?
3. Bµi míi: Gi¸o viªn giíi thiÖu bµi: Tõ thÕ kØ X ®Õn thÕ kØ XV, ba triÒu ®¹i Lý, TrÇn, Hå thay thÕ nhau lªn n¾m chÝnh quyÒn. §ã lµ giai ®o¹n lÞch sö hµo hïng, vÏ vang cña d©n téc ta. Nh×n l¹i c¶ mét chÆng ®êng lÞch sö, chóng ta cã quyÒn tù hµo vÒ truyÒn thèng
Ho¹t ®éng cña thÇy vµ trß
Néi dung cÇn ®¹t
Gv híng dÉn Hs lÇn lît tr¶ lêi c©u hái trong Sgk.
? ë thêi Lý, TrÇn nh©n d©n ta ®· ph¶i ®­¬ng ®Çu víi cuéc x©m l­îc nµo?
? Thêi gian b¾t ®Çu vµ kÕt thóc cña c¸c cuéc kh¸ng chiÕn chèng Tèng, chèng M«ng- Nguyªn?
? §­êng lèi kh¸ng chiÕn ë mçi giai ®o¹n nh­ thÕ nµo?
GV: Víi ®­êng lèi kh¸ng chiÕn ®óng ®¾n cña nhµ Lý , TrÇn, nh©n d©n ta ®· giµnh th¾ng lîi to lín.
? Nh÷ng tÊm g­¬ng tiªu biÓu trong c¸c cuéc kh¸ng chiÕn?
? TÊm g­¬ng chØ huy nµo em nhí nhÊt?
? C«ng lao ®ãng gãp cña nh÷ng vÞ anh hïng tiªu biÓu?
? Em cã nhËn xÐt g× vÒ tinh thÇn ®oµn kÕt ®¸nh giÆc trong mçi cuéc kh¸ng chiÕn? Nªu mét vµi dÉn chøng.
? Nguyªn nh©n th¾ng lîi cña c¸c cuéc kh¸ng chiÕn?
- Hs nªu – Gv kh¸i qu¸t.
1 C¸c cuéc kh¸ng chiÕn chèng ngo¹i x©m thêi Lý- TrÇn
- C¸c cu«c kh¸ng chiÕn:
- Kh¸ng chiÕn chèng Tèng: 10. 1075 ® 3. 1077.
- Kh¸ng chiÕn chèng x©m l­îc M«ng lÇn 1: §Çu T1. 1258 ®29.1.1258.
- Kh¸ng chiÕn chèng x©m l­îc Nguyªn lÇn 2: 1. 1285 ®6.1285.
- Kh¸ng chiÕn chèng x©m l­îc Nguyªn lÇn 3: 12. 1287 ®1.1288.
* §­êng lèi kh¸ng chiÕn:
- K/c chèng Tèng: chñ ®éng ®¸nh giÆc buéc giÆc ph¶i theo c¸ch ®¸nh cña ta:
 + G® 1: tiÕn qu©n tr­íc ®Ó phßng vÖ.
 + G® 2: chñ ®éng x©y dùng phßng tuyÕn Nh­ NguyÖt, kh«ng cho giÆc tiÕn vµo Th¨ng Long, t×m c¸ch tªu diÖt sinh lùc ®Þch.
- K/c chèng M«ng–Nguyªn: ®­êng lèi chung : v­ên kh«ng nhµ trèng, t¹m thêi rót khái Th¨ng Long.
 + LÇn 1: nh©n d©n rót khái thµnh, qu©n M«ng Cæ thiÕu l­¬ng thùc trÇm träng, nhµ trÇn ph¶n c«ng m¹nh vµo Th¨ng Long.
 + LÇn 2: lµm tiªu hao sinh lùc ®Þch råi tæ chøc ph¶n c«ng, ®¸nh giÆc ë nhiÒu n¬i råi tiÕn vµo gi¶i phãng Th¨ng Long.
 + LÇn 3: chñ ®éng mai phôc tiªu diÖt ®oµn thuyÒn l­¬ng, më cuéc ph¶n c«ng tiªu diÖt ®Þch trªn s«ng B¹ch §»ng.
* Nh÷ng tÊm g­¬ng tiªu biÓu trong c¸c cuéc kh¸ng chiÕn:
- Lý Th­êng KiÖt, Lý KÕ Nguyªn, T«ng §¶n...
- TrÇn Thñ ®é, TrÇn Quèc TuÊn, TrÇn Quang Kh¶i...
-> TËp trung lùc l­îng toÇn d©n ®¸nh giÆc , chØ huy tµi giái , s¸ng suèt.
* Sù ®oµn kÕt: §oµn kÕt gi÷a qu©n ®éi triÒu ®×nh víi ®ång bµo c¸c d©n téc thiÓu sè ( chèng Tèng), Nh©n d©n theo lÖnh cña triÒu ®×nh thùc hiÖn V­ên kh«ng nhµ trèng” ( chèng M«ng-Nguyªn).
* Nguyªn nh©n th¾ng lîi:
- Sù ñng hé toµn d©n
- ChiÕn ®Êu anh dòng cña qu©n ta
- ChØ huy tµi giái.
* ý nghÜa lÞch sö: §Ëp tan ©m m­u x©m l­îc cña bän phong kiÕn Trung Quèc...
4. Cñng cè: ? Dùa vµo ®©u ®Ó nhËn ®Þnh: Thêi Lý, TrÇn d©n téc ta ®· x©y dùng ®îc nÒn v¨n minh rùc rì: v¨n minh §¹i ViÖt?
? Tr¸ch nhiÖm cña chóng ta ®èi víi nh÷ng thµnh tùu ®ã?
5. DÆn dß: - Lµm bµi tËp1 2. 
 - Xem tr­íc bµi 18.
 Ngµy so¹n 19/ 12/ 2013
Ch­¬ng IV : §¹i ViÖt thêi Lª s¬
( ThÕ Kû XV - ®Çu XVI)
TiÕt 33: Bµi 18
Cuéc kh¸ng chiÕn cña nhµ Hå vµ phong trµo
khëi nghÜa chèng qu©n Minh ®Çu thÕ kû XV
I.Môc tiªu bµi häc:
1, KiÕn thøc: 
- ThÊy râ ©m m­u vµ nh÷ng ho¹t ®éng bµnh tr­íng cña nhµ Minh ®èi víi c¸c n­íc xung quanh, tr­íc hÕt lµ §¹i ViÖt.
-DiÔn biÕn, kÕt qu¶ cña c¸c cuéc khëi nghÜa cña quý téc TrÇn.
2, T­ t­ëng: - GD truyÒn thèng yªu n­íc, ý chÝ anh hïng bÊt khuÊt cña nh©n d©n ta, vai trß cña quÇn chóng nh©n d©n trong cuéc kh¸ng chiÕn chèng qu©n Minh x©m l­îc , häc tËp nh÷ng tÊm g¬ng anh dòng, bÊt khuÊt.
3, Kü n¨ng: - L­îc thuËt sö kiÖn lÞch sö.
- §¸nh gi¸ c«ng lao cña c¸c nh©n vËt lÞch sö.
II. C«ng t¸c chuÈn bÞ:
- L­îc ®å c¸c cuéc khëi nghÜa ®Çu thÕ kû XV
III. Ho¹t ®éng d¹y - häc :
1, æn ®Þnh tæ chøc: 
2, KiÓm tra bµi cò:? Nhµ Hå thµnh lËp trong hoµn c¶nh nµo?
3, D¹y bµi míi: 
Ho¹t ®éng cña GV vµ HS
KiÕn thøc cÇn ®¹t
- GV giíi thiÖu tranh: Thµnh nhµ Hå ë Thanh Ho¸
+Thµnh cã chu vi 4 Km , x©y b»ng ®¸, c¸c khèi ®¸ nÆng 10 ®Õn 16 tÊn.
N¨m 1405 n¹n ®ãi x¶y ra -> nhµ Hå gÆp nhiÒu khã kh¨n . Nh©n c¬ héi ®ã qu©n Minh x©m l­îc n­íc ta.
? Cã ph¶i qu©n Minh kÐo vµo x©m l­îc n­íc ta lµ do nhµ Hå cíp ng«i cña nhµ TrÇn kh«ng?
- GV sö dông l­îc ®å, m« t¶ cuéc kh¸ng chiÕn cña nhµ Hå.
- Gv trÝch dÉn c©u nãi cña Hå Nguyªn Trõng: T«i kh«ng sî ®¸nh mµ chØ sî lßng d©n kh«ng theo?
-GV: Sau khi ®¸nh b¹i nhµ Hå, qu©n Minh thiÕt lËp chÝnh quyÒn cai trÞ trªn ®Êt n­íc ta vµ thùc hiÖn chÝnh s¸ch ¸p bøc hµ kh¾c.
? H·y nªu nh÷ng chÝnh s¸ch cai trÞ cña nhµ Minh trªn ®Êt n­íc ta ? 
? NhËn xÐt vÒ chÝnh s¸ch cai tri cña nhµ Minh ®èi víi nh©n d©n ta?
? Nh÷ng chÝnh s¸ch ®ã nh»m môc ®Ých g×? ( Chóng m­uèn d©n téc ta ph¶i lÖ thuéc vµo chóng ) 
- Gv sö dông l­îc ®å: C¸c cuéc khëi nghÜa ë thÕ kû XV ®Ó tr×nh bµy DB .
- Gäi HS lªn b¶ng têng thuËt cuéc k/n cña TrÇn Ngçi trªn l­îc ®å .
? Tãm t¾t diÔn biÕn cña cuéc k/n TrÇn Quý Kho¸ng?
? C¸c cuéc k/n trªn cã ý nghÜa nh­ thÕ nµo ?
? Theo em v× sao c¸c cuéc k/n trªn l¹i thÊt b¹i?
( Do m©u thuÉn néi bé, lùc l­îng ch­a ®ñ m¹nh ) 
1, Cuéc x©m l­îc cña qu©n Minh vµ sù thÊt b¹i cña nhµ Hå:
- Qu©n Minh m­în cí kh«i phôc l¹i nhµ TrÇn ®Ó x©m chiÕm, ®« hé n­íc ta.
- DiÔn biÕn cuéc K/c :
+1- 1407 qu©n Minh chiÕm §«ng §« vµ thµnh T©y ®«.
+6-1407 Cha con Hå Quý Ly bÞ b¾t.
Nguyªn nh©n thÊt b¹i:
 + Kh«ng ph¸t huy ®­îc søc m¹nh d©n téc .
2, ChÝnh s¸ch cai trÞ cña nhµ Minh:
- ChÝnh trÞ: Xo¸ bá quèc hiÖu n­íc ta, s¸t nhËp vµo TQ
- Kinh tÕ: §Æt ra hµng tr¨m thø thuÕ, b¾t phô n÷ vµ trÎ em ®em vÒ TQ.
- V¨n ho¸: 
+ Thi hµnh chÝnh s¸ch ®ång ho¸, ngu d©n.
+B¾t d©n ta ph¶i bá phong tôc tËp qu¸n cña m×nh.
C¸c chÝnh s¸ch ®ã v« cïng th©m ®éc vµ tµn b¹o .
3, Nh÷ng cuéc khëi nghÜa cña quý téc TrÇn:
a, K/n TrÇn Ngçi: 
- 10-1407 TrÇn Ngçi lªn lµm minh chñ .
- 12-1408 nghÜa qu©n ®¸nh b¹i 4 v¹n qu©n Minh ë B« C«.
-1409 K/n thÊt b¹i .
b, K/n TrÇn Quý Kho¸ng: 
- 1409 TrÇn Quý Kho¸ng lªn ng«i vua , lÊy hiÖu lµ Trïng Quang §Õ.
- Cuéc khëi nghÜa ph¸t triÓn tõ Thanh Ho¸ ®Õn Ho¸ Ch©u. 
- N¨m 1413 k/n thÊt b¹i .
c, ý nghÜa lÞch sö :
Tuy thÊt b¹i nh÷ng c¸c cuéc khëi nghÜa trªn ®­îc coi lµ ngän löa nu«i d­ìng tinh thÇn yªu n­íc cña nh©n d©n ta.
4, Cñng cè bµi: 
- Gäi HS lªn b¶ng têng thuËt 2 cuéc k/n trªn l­îc ®å .
5. Bµi tËp vÒ nhµ: Lµm bµi tËp 1,2 SGK
 Ngµy so¹n 21/ 12/ 2013
LÞch sö ®Þa ph­¬ng
NghÖ An tõ thÕ kØ X ®Õn thÕ kØ XI X
 TiÕt 34. Bµi 1: NghÖ An tõ thÕ kØ X ®Õn thÕ kû XV
I.Môc tiªu bµi häc :
1. KiÕn thøc:
- HS n¾m ®îc nh÷ng nÐt chÝnh vÒ t×nh h×nh kinh tÕ , v¨n hãa , gi¸o dôc cña NghÖ An tõ thÕ kû X ®Õn thÕ kû XV .
- Nh÷ng ®ãng gãp cña nh©n d©n NghÖ An trong c¸c cuéc kh¸ng chiÕn chèng Tèng vµ chèng qu©n x©m l­îc M«ng – Nguyªn.
2. T­ T­ëng: GD lßng yªu quª h¬ng ®Êt n­íc, tù hµo vÒ truyÒn thèng ®Êu tranh chèng ngo¹i x©m cña quª h¬ng NghÖ an.
3. KÜ n¨ng:RÌn luyÖn cho HS kÜ n¨ng ph©n tÝch ®¸nh gi¸, nhËn xÐt sù kiÖn lÞch sö.
II. C«ng t¸c chuÈn bÞ: B¶n ®å viÖt Nam .
III. Ho¹t ®éng d¹y häc:
1. æn ®Þnh:
2. KiÓm tra bµi cò: ? Nªu nh÷ng c¶i c¸ch cña Hå Quý Ly vµ t¸c dông cña nh÷ng chÝnh s¸ch c¶i c¸ch ®ã?
3. D¹y bµi míi: 
Ho¹t ®éng cña thÇy vµ trß
Néi dung kiÕn thøc cÇn ®¹t
* Ho¹t ®éng 1
- HS ®äc SGK môc 1
- X¸c ®Þnh vÞ trÝ cña NghÖ An trªn b¶n ®å ViÖt Nam 
? Tõ thêi Ng« ®Õn thêi TrÇn , ®¬n vÞ hµnh chÝnh ë NghÖ an cã sù thay ®æi Nh thÕ nµo?
?Tªn gäi NghÖ an xuÊt hiÖn trong hoµn c¶nh nµo?
- Gv: trong ba thÕ kû ®Çu cña thêi k× ®éc lËp, tr×nh ®é ph¸t triÓn kinh tÕ, V¨n hãa- x· héi vïng NghÖ An cßn thÊp h¬n so víi vïng ®ång b»ng s«ng Hång, song víi søc lao ®éng cÇn cï , s¸ng t¹o vµ sù quan t©m cña triÒu ®×nh Trung ¦¬ng dÇn dÇn ®· lµm thay ®æi vïng ®Êt nµy .
? Em h·y nªu nh÷ng biÓu hiÖn vÒ sù ph¸t triÓn kinh tÕ ë NghÖ an tõ thÕ kØ X-> XV? 
- Gv giíi thiÖu vÒ Lý NhËt Quang vµ c«ng cuéc khai ph¸, më réng vïng ®Êt NghÖ an cña «ng.
? Em h·y kÓ tªn 1 sè c«ng tr×nh thñy lîi ®îc x©y dùng trong thêi kú nµy?
? KÓ tªn c¸c nh©n tµi xø NghÖ vµ nh÷ng ®ãng gãp cña hä cho ®Êt n­íc?
* Ho¹

Tài liệu đính kèm:

  • docBai_5_An_Do_thoi_phong_kien_Tron_bo.doc