Kinh nghiệm về đổi mới biện pháp khi dạy bài ôn tập chủ đề: “Con người và sức khoẻ ” ( Tiết 1) – (Khoa học lớp 5)

PHẦN THỨ NHẤT

NHỮNG VẤN ĐỀ CHUNG

I. Lý do chọn đề tài .

 Nhân loại ngày nay đang bước vào kỷ nguyên phát triển của “ Văn minh trí tuệ ” thực tiễn đó đặt ra cho giáo dục nhiều cơ hội cũng như nhiều thách thức . Giáo dục với tư cách là “ Chìa khoá cuối cùng mở cửa vào tương lai ” là “ công cụ chủ yếu sáng tạo ra những con người “ thông minh , năng động , sáng tạo – Vấn đề đặt ra với nhà trường hiện đại .

 Ngày nay đón nhận xu thế của nhân loại , đất nước ta đang tích cực thực hiện công nghiệp hoá , hiện đại hoá đất nước . Một vấn đề mang tính chất chiến lược , để thực hiện thành công sự nghiệp ấy là nhân tố con người . Chính vì vậy trong giáo dục phải làm thế nào để khơi dậy ở học sinh cách nghĩ , cách làm , sáng tạo , chủ động . Thực tiễn đó đòi hỏi nhà trường cần phải đổi mới mạnh mẽ phương pháp giáo dục , hướng vào việc thức tỉnh ở học sinh những khả năng suy nghĩ , việc làm tự chủ ngay trong quá trình học tập ở nhà trường . Đây chính là định hướng của phương pháp dạy học hiện nay .

 Giáo dục Tiểu học là cơ sở ban đầu hết sức quan trọng , đặt nền móng cho sự phát triển toàn diện của con người , đặt nền tảng cho giáo dục phổ thông. Vì vậy việc hình thành phương pháp học tập đúng đắn , hình thành nếp tư duy sáng tạo cho học sinh là một trong những nhiệm vụ quan trọng của giáo dục Tiểu học .

 Môn tự nhiên và xã hội là môn học góp phần vào việc thực hiện mục tiêu trong gia đoạn mới . Môn tự nhiên và xã hội nhằm cung cấp cho học sinh những hiểu biết ban đầu về môi trường tự nhiên và xã hội gần gũi với đời sống hàng ngày của học sinh thông qua những kiến thức khoa học cơ bản giúp học sinh hình thành được những năng lực cần thiết để các em có thể xử lý kịp thời về cuộc sống hiện đại và tiếp tục học tập suốt đời .

 

doc 28 trang Người đăng hanhnguyen.nt Ngày đăng 19/12/2020 Lượt xem 41Lượt tải 0 Download
Bạn đang xem 20 trang mẫu của tài liệu "Kinh nghiệm về đổi mới biện pháp khi dạy bài ôn tập chủ đề: “Con người và sức khoẻ ” ( Tiết 1) – (Khoa học lớp 5)", để tải tài liệu gốc về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên
 viªn cho häc sinh ®äc thuéc c¸c biÖn ph¸p phßng bÖnh ®· häc. 
 C¸ch cñng cè nh­ trªn häc sinh chØ ®äc vÑt , nhanh quªn , kiÕn thøc häc sinh tiÕp nhËn kh«ng ®­îc hÖ thèng , kh«ng ®¶m b¶o cho sù nhí l©u, nhí bÒn . 
 Tãm l¹i : tiÕt «n tËp chñ dÒ “ Con ng­êi vµ søc kháe ” , néi dung gi¸o dôc häc sinh cã ý thøc gi÷ g×n søc khoÎ . §©y lµ m¶ng kiÕn thöc réng , mang tÝnh kh¸i qu¸t vµ thùc hµnh cao , ®ßi hái häc sinh ph¶i cã nh÷ng kØ n¨ng ph©n tÝch , tæng hîp nhÊt ®Þnh . Nh­nng theo c¸ch d¹y trªn ch­a thÓ hiÖn ®óng tinh thÇn ®æi míi trong ph­¬ng ph¸p d¹y häc nªn ch­a ®¸p øng ®­îc yªu cÇu , kiÕn thøc vµ kü n¨ng cña bµi , h¹n chÕ ®Õn hiÖu qu¶ giê d¹y . 
 N¨m häc 2009 – 2010 , theo c¸ch cò t«i ®· tiÕn hµnh kiÓm tra trªn líp 5c cña m×nh gi¶ng d¹y . 
 Néi dung kiÓm tra . 
 1. Nªu giai ®o¹n ph¸t triÓn tuæi dËy th× gi÷a con trai vµ con g¸i ? 
 2. So s¸nh ®Æc ®iÓm tuæi dËy th× gi÷a nam giíi vµ n÷ giíi? 
 Th¬× gian 20 phót : 
` kÕt qu¶ nhËn thøc
Líp 5C
SÜ sè
 24em
§iÓm kh¸ giái 
 8 em
§iÓm TB
 10 em
§iÓm yÕu
 6 em
 Qua kÕt qu¶ nhËn thøc cña häc sinh thu ®­îc , chÊt l­îng giê häc rÊt thÊp , häc sinh n¾m bµi ®¹t :
Kh¸ giái : 3,5%
Trung b×nh : 41%
 YÕu : 24,5% 
 3, Nh÷ng sai lÇm Khi häc sinh líp 5 m¾c ph¶i khi häc tiÕt «n tËp “ Con nguêi vµ søc khoΔ . 
 Th«ng qua ®iÒu tra , kh¶o s¸t vµ vµ t×m hiÓu qua thùc tÕ giê häc cho thÊy c¸c em ®· béc lé nh÷ng sai lÇm nh­ sau :
 - Häc sinh ch­a hÖ thèng ®­îc kiÕn thøc cña chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ”
mét c¸ch l« gÝch , cã hÖ thèng . 
 - ¤n tËp chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ” häc sinh kh«ng cã c¸i nh×n tæng qu¸t vÒ søc khoÎ dùa trªn nh÷ng ®iÓm nçi bËt cña nã . 
 Vd : Søc khoÎ con ng­êi rÊt quan träng 
 4, Nguyªn nh©n nh÷ng sai lÇm 
 TiÕt «n tËp mang tÝnh chÊt thùc hµnh , néi dung kiÕn thøc ®­îc hÖ thèng hãa trªn ph­¬ng tiÖn trùc quan , kªnh h×nh chiÕm ®a sè , hÖ thèng c©u hái Sgk chØ gîi ý ®ßi hái häc sinh ph¶i lµm viÖc trªn s¬ ®å , tranh ¶nh th× míi hÖ th«ng ho¸ ®­îc 
l­îng kiÕn thøc ®· häc . Trong lóc ®ã c¸c em l¹i Ýt ®­îc ho¹t ®éng , Ýt ®­îc thùc hµnh . NÕu cã th× kÕt qu¶ ch­a cao . Nguyªn nh©n dÉn ®Õn thùc tr¹ng trªn lµ do gi¸o viªn d¹y theo ph­¬ng ph¸p cò , Ýt tæ chøc ho¹t ®éng cho häc sinh . 
 VËy chóng ta cÇn ph¶i cã ph­¬ng ph¸p kh¾c phôc t×nh tr¹ng ®ã
 II .Gi¶i ph¸p khi d¹y tiÕt «n tËp “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ” (T1) khoa häc líp 5 
 NhËn thøc ®­îc h¹n chÕ cña ph­¬ng ph¸p cò , t«i n¾m b¾t , vËn dông ph­¬ng ph¸p d¹y häc míi vµo bµi häc ®Ó ph¸t huy tÝnh tÝch cùc ho¹t ®éng cña häc sinh qua viÖc tæ chøc c¸c ho¹t ®éng häc tËp cho c¸c em . Bao gåm c¸c ho¹t ®éng chÝnh thøc sau:
 A .Tæ chøc trß ch¬i . 
 1. Quan niÖm trß ch¬i : - Häc mµ ch¬i , ch¬i mµ häc 
 2. T¸c dông : Qua tæ chøc trß ch¬i ngoµi t¸c dông tri thøc cßn t¸c dông kÝch thÝch høng thó , lßng say mª , thi ®ua häc tËp cña häc sinh . 
 - Th«ng qua trß ch¬i ®Ó nhí kiÕn thøc ®­îc l©u .
 - Trß ch¬i g©y sù s¸ng t¹o.
 - Còng cã lóc trß ch¬i cñng cè mäi kiÕn thøc trong tiÕt häc ®ã 
 - RÌn kü n¨ng nãi , th¸i ®é tù nhiªn tr­íc ®¸m ®«ng cña hoc sinh 
3 . C¸ch tæ chøc trß ch¬i 
 C¸ch 1 : Sö dông trß ch¬i trong phÇn “Khëi ®éng” bµi «n tËp. 
 Môc tiªu : Víi vai trß nhÑ nhµng sinh ®éng nµy , t«i mong muèn sÏ l«i kÐo sù chó ý cña c¸c em vµo bµi «n tËp , v× trß ch¬i chØ cã t¸c dông cñng cè , hÖ thèng c¸c bµi ®· häc ë chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ”
 C¸ch tæ chøc : - Häc sinh nèi tiÕp nhau nªu tªn c¸c bµi ®· häc ë chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoΔ 
 - Häc sinh nµo kh«ng nªu ®­îc sÏ lo¹i khái cuéc ch¬i.
 C¸ch 2: Sö dông trß ch¬i trong phÇn “cñng cè” bµi “ Con ng­êi vµ søc khoΔ Môc tiªu : §Ó cñng cè mét sè biÖn ph¸p phßng tr¸nh nh÷ng bÖnh th­ßng gÆp th«ng qua vÏ s¬ ®å . Gióp häc sinh hÖ thèng ho¸ mét sè biÖn ph¸p phßng bÖnh 
 C¸ch tæ chøc : - Ph¸t bót d¹ , giÊy khæ to cho häc sinh .
 - cho nhãm tr­ëng bèc th¨m lùa chän mét trong c¸c bÖnh ®· häc ®Ó vÏ s¬ ®å vÒ c¸ch phßng bÖnh ®ã .
 - §¹i tõng nhãm lªn d¸n s¬ ®å cña nhãm m×nh lªn b¶ng vµ tr×nh bµy b»ng lêi trªn s¬ ®å .
B . Ho¹t ®éng nhãm .
 1 . Quan niÖm vÒ ho¹t ®éng nhãm : ViÖc tæ chøc th¶o luËn nhãm qua thùc tÕ nh»m môc ®Ých h­íng c¸c em lµ “ C¸c nhµ khoa häc . ®i t×m tßi hÖ thèng l¹i tri thøc ®Ó råi tù m×nh diÔn ®¹t , tr×nh bµy , b¸o c¸o “ch©n lý ” mµ m×nh ®· hÖ thèng ®­îc ” .
 2 . T¸c dông : Tæ chøc ho¹t ®éng nhãm cho häc sinh cã t¸c dông rÌn ng«n ng÷ , diÔn ®¹t .
 3 . C¸ch tæ chøc ho¹t ®éng nhãm :
 * Ho¹t ®éng nhãm lín :
 + Môc tiªu :
RÌn kü n¨ng vÏ s¬ ®å cho häc sinh vµ gióp häc sinh n¾m v÷ng giai ®o¹n ph¸t triÓn tuæi dËy th× ë con trai vµ con g¸i .
 + C¸ch tiÕn hµnh : “ Chia líp lµm 4 nhãm ” 
*Yªu cÇu : Quan s¸t s¬ ®å ( SGK, 42) vÏ s¬ ®å tuæi dËy th× ë con trai vµ con g¸i .
 - §¹i diÖn nhãm lªn d¸n s¬ ®å cña nhãm m×nh lªn b¶ng vµ tr×nh bµy b»ng lêi trªn s¬ ®å , c¸c nhãm ®èi chiÕu nhËn xÐt .
 *Ho¹t ®éng nhãm nhá :
 + Môc tiªu : Qua thùc tÕ vµ kiÕn gióp häc sinh ph©n biÖt sù kh¸c nhau vÒ ®Æc ®iÓm tuæi dËy th× ë nam giíi vµ n÷ giíi .
 + C¸ch tiÕn hµnh : Cho häc sinh th¶o luËn nhãm bµn , nãi cho nhau nghe ®Æc ®iÓm næi bËt cña tuæi dËy th× gi÷a nam giíi vµ n÷ giíi .
Gäi ®¹i diÖn nhãm tr×nh bµy ., nhËn xÐt .
C . D¹y tiÕt «n tËp “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ’’ ( Khoa häc líp 5 ) theo h­íng ®æi míi ph­¬ng ph¸p d¹y häc .
 * C¶ phÇn «n tËp gåm c¸c m¹ch néi dung sau :
 + Sù sinh s¶n vµ ph¸t triÓn cña c¬ thÓ ng­êi .
 + VÖ sinh phßng bÖnh .
 + An toµn trong cuéc sèng .
T«i tiÕn hµnh tiÕt «n tËp ®ã nh­ sau :
1 . Môc ®Ých yªu cÇu : Sau bµi häc , häc sinh cã kh¶ n¨ng :
 - X¸c ®Þnh ®­îc giai ®o¹n tuæi dËy th× trªn s¬ ®å sî ph¸t triÓn cña con ng­êi kÓ tõ lóc míi sinh .
 - VÏ hoÆc viÕt s¬ ®å c¸ch phßng bÖnh : BÖnh sèt rÐt , sèt xuÊt huyÕt , viªm n·o , viªm gan A, nhiÔm HIV / AIDS.
2 . Lªn líp :
 a . Ho¹t ®éng 1: Khëi ®éng 
 Trß ch¬i: “ TruyÒn ®iÖn ’’ 
 LuËt ch¬i : Häc sinh tiÕp nhau nªu tªn c¸c bµi ®· häc ë chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ” .
NÕu kh«ng nªu ®­îc bÞ ®iÖn giËt lo¹i ra khái cuéc ch¬i .
 + Cñng cè trß ch¬i : - Giíi thiÖu bµi .
 Võa råi líp chóng m×nh ch¬i trß ch¬i “ TruyÒn ®iÖn ’’ kÓ tªn c¸c bµi ®· häc vÒ chñ ®Ò “ Con ng­êi vµ søc khoÎ ” 
B¹n nµo giái h·y cho c¶ líp biÕt . HS nªu
C¸i g× quý nhÊt ? - Søc khoÎ quý nhÊt 
 GV : Trªn tr¸i ®Êt , con ng­êi ®­îc coi lµ tinh hoa cña ®Êt .
 B¸c Hå ®· tõng nãi : “ Mçi ng­êi d©n khoÎ m¹nh lµ mét d©n téc khoÎ m¹nh ’’ . Bµi häc nµy gióp c¸c em «n tËp , hÖ thèng l¹i nh÷ng kiÕn thøc ë chñ ®Ò “Con ng­êi vµ søc khoÎ ” (TiÕt 1)
b . Ho¹t ®éng 2: ¤n tËp : Con ng­êi vµ søc khoÎ .
 + Lµm viÖc trªn s¬ ®å - th¶o luËn nhãm ( nhãm lín )
 GV ph¸t phiÕu häc tËp cho häc sinh .
 GV : §Ó cñng l¹i giai ®o¹n ph¸t triÓn ®é tuæi dËy th× ë con trai vµ con g¸i , mêi c¶ líp sinh ho¹t theo nhãm víi yªu cÇu sau :
 + PhiÕu häc tËp :
 Quan s¸t s¬ ®å trong SGK( 42) th¶o luËn néi dung sau :
 1 . VÏ s¬ ®å ®é tuæi dËy th× ë con trai vµ con g¸i .
 2 . Khoanh vµo ch÷ c¸i tr­íc c©u tr¶ lêi ®óng nhÊt .
 Tuæi d¹y th× lµ g× ?
Lµ tuæi mµ c¬ thÓ cã nhiÒu biÕn ®æi vÒ mÆt thÓ chÊt .
Lµ tuæi mµ c¬ thÓ cã nhiÒu biÕn ®æi vÒ mÆt tinh thÇn .
c.Lµ tuæi mµ c¬ thÓ cã nhiÒu biÕn ®æi vÒ mÆt t×nh c¶m vµ tuæi dËy th× ë n÷ : 10 > 15 tuæi ; Nam 13 >17 tuæi .
3 . Khoanh vµo ch÷ c¸i ®Æt tr­íc cau tr¶ lêi ®óng .
 ViÖc nµo d­íi ®©y chØ cã phô n÷ lµm ®­îc .
 a. Lµm bÕp giái 
 b. Ch¨m sãc con c¸i 
 c . Mang thai vµ cho con bó 
 d . Thªu , may giái 
* Tæ chøc b¸o c¸o kÕt qu¶ :
 - §¹i diÖn 4 nhãm b¸o c¸o kÕt qu¶ theo tr×nh tù nh­ sau :
* LÇn 1 . Mêi ®¹i diÖn 1 nhãm b¸o c¸o 
 KÕt qu¶ néi dung c©u hái 1 trªn s¬ ®å : 
 - C¸c nhãm ®èi chiÕu nhËn xÐt bæ sung.
 KÕt qu¶ ®óng nhÊt 
0 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 22 23 24 25
Tuæi vÞ thµnh niªn 10 - 19
Tuæi vÞ thµnh niªn 10 - 19
Tuæi vÞ thµnh niªn 10 - 19
Tuæi vÞ thµnh niªn 10 - 19
Tuæi vÞ thµnh niªn 10 - 19
Tuæi dËy th× ë 
n÷ 10 -> 15
Tuæi dËy th× Nam 13- 17-17171717> 17
LÇn 2: Mêi ®¹i diÖn mét nhãm tr×nh bµy - C¸c nhãm ®èi chiÕu nhËn xÐt 
Néi dung c©u 2 trªn phiÕu häc tËp bæ sung
 KÕt qu¶ ®óng nhÊt : Khoanh trßn vµo « d : Lµ tuæi mµ c¬ thÓ cã nhiÒu biÕn ®æi 
vÒ mÆt thÓ chÊt , tinh thÇn t×nh c¶m , mèi quan hÖ x· héi . 
 Gv cung cÊp thªm : Tuæi dËy th× cã tÇm quan träng ®Æc biÖt ®èi víi mçi cuéc ®êi cña con ng­êi . 
 Søc khoÎ , thÓ chÊt vµ tinh thÇn cña giai ®o¹n nµy ®Æc biÖt quan träng . 
 * LÇn 3 : Mêi ®¹i diÖn nhãm tr×nh bµy C¸c nhãm cßn l¹i ®èi chiÕu nhËn xÐt - 
 néi dung c©u hái trªn 3 phiÕu häc tËp	 bæ sung
 KÕt qu¶ ®óng nhÊt : khoanh trßn vµo « c : mang thai vµ cho con bó . 
 Gi¸o viªn tiÕp tôc ®èi chiÕu phÇn b¸o c¸o	 Hai ®¹i diÖn Nam – N÷	
 kÕt qu¶ võa mang tÝnh chÊt thi ®ua , häc 	 M« t¶ ®iÓm nçi bËt ë tuæi dËy th× 
 tËp võa ®Ó cñng cè kiªn thøc , kü n¨ng	 ë nam giíi vµ n÷ giíi 
 + Nh÷ng ®iÓm nçi bËt cÇn miªu t¶ : 
 ë n÷ giíi , tuæi dËy th× b¾t ®Çu tõ 10 à 15 tuæi . Lóc nµy c¬ thÓ ph¸t triÓn nhanh c¶ chiÒu cao vµ c©n nÆng . C¬ quan sinh dôc b¾t ®Çu ph¸t triÓn , cã xuÊt hiÖn kinh nguyÖt , c¬ quan sinh dôc t¹o ra trøng . Cã nhiÒu biÕn ®æi vÒ t×nh c¶m , suy nghÜ vµ kh¶ n¨ng hoµ nhËp víi céng ®ång . 
 ë nam giíi tuæi dËy th× b¾t ®Çu kho¶ng tõ 13à 17 tuæi. Lóc nµy c¬ thÓ ph¸t triÓn nhanh c¶ vÒ chiÒu cao vµ c©n nÆng . C¬ quan sinh dôc b¾t ®Çu ph¸t triÓn , cã hiÖn t­îng xuÊt tinh . Cã nhiÒu biÕn ®æi vÒ t×nh c¶m , suy nghÜ vµ kh¶ n¨ng hoµ nhËp víi céng ®ång .
Ho¹t ®éng 2: C¸ch phßng tr¸nh mét sè bÖnh .
 Tæ chøc trß ch¬i : “ Ai nhanh , ai ®óng ”
§Ó cñng cè mét sè biÖn ph¸p phßng tr¸nh mét sè bÖnh th­êng gÆp tæ chøc ho¹t ®éng nhãm theo h×nh thøc trß ch¬i : Ai nhanh , ai ®óng .
- Ph¸t giÊy khæ to , bót d¹ cho häc sinh.
- Cho nhãm tr­ëng bèc th¨m lùa chän mét trong c¸c bÖnh ®· häc ®Ó vÏ s¬ ®å vÒ c¸ch phßng tr¸nh bÖnh ®ã ..
C¸c c¨n bÖnh ®· häc : Phßng bÖnh sèt rÐt , sèt xuÊt huyÕt , viªm n·o 
,HIV / AIDS .
* B¸o c¸o kÕt qu¶ :
- §¹i diÖn tõng nhãm lªn d¸n s¬ ®å cña nhãm c¸c nhãm kh¸c theo 
m×nh lªn b¶ng vµ tr×nh bµy b»ng lêi trªn s¬ ®å . dâi nhËn xÐt - bæ sung.
 Cô thÓ :
LÇn 1 : B¸o c¸o néi dung phßng bÖnh sèt rÐt .
 Tæng VS, kh¬i th«ng cèng r·nh , dän s¹ch n­íc ®äng, ch«n kÝn r¸c th¶i , phun thuèc trõ muçi .
DiÖt muçi ,diÖt bä gËy
Phßng bÖnh sèt rÐt 
Chèng muçi ®èt , m¾c mµn khi ®i ngñ , mÆc quÇn ¸o dµi vµo buæi tèi
Uèng thuèc phßng bÖnh 
 - C©u hái phô cñng cè : HS nªu - nhËn xÐt 
 Nguyªn nh©n chñ yÕu nµo g©y ra bÖnh sè rÐt ?
LÇn 2: B¸o c¸o néi dung phßng bÖnh sèt xuÊt huyÕt
Gi÷ vÖ sinh nhµ ë ;
-QuÐt dän nhµ cöa s¹ch sÏ
- M¾c quÇn ¸o gän gµng
- GiÆt quÇn ¸o s¹ch sÏ
Gi÷ vÖ sinh MTXQ
-QuÐt dän s¹ch sÏ
-Kh¬i th«ng cèng r·nh
- §Ëy n¾p chum , v¹i bÓ n­íc
Phßng bÖnh sèt xuÊt huyÕt
c©u hái phô cñng cè :
- BiÖn ph¸p phßng bÖnh tèt nhÊt lµ g× ?
- Bé y tÕ ®· cã nh÷ng biÖn ph¸p nµo ®Ó HS nªu – nhËn xÐt 
phßng chèng bÖnh sèt xuÊt huyÕt ?
Gi÷ vÖ sinh nhµ ë
-Chuång gia sóc ë xa n¬i ë
- Dä vÖ sinh s¹ch sÏ 
- Ch«n r¸c th¶i
LÇn 3. B¸o c¸o néi dung phßng bÖnh viªm n·o
Gi÷ vÖ sinh MTXQ
Kh«ng ®Ó ao tï n­íc ®äng
Phßng bÖnh 
Viªm n·o
DiÖt muçi 
 DiÖt bä gËy
-Tiªm chñng 
-M¾c mµn khi ®i ngñ
C©u hái cñng cè :
-BÖnh ®ã l©y truyÒn qua con ®­êng nµo ?
- HS nªu – nhËn xÐt .
LÇn 4: B¸o c¸o néi dung phßng bÖnh HIV / AIDS
Thùc hiÖn nÕp sèng lµnh m¹nh , chung thuû
XÐt nghiÖm m¸u tr­íc khi truyÒn
Phßng tr¸nh HIV / AIDS
Kh«ng dïng chung b¬m tiªm
Kh«ng sö dông ma tuý
Phô n÷ nhiÔm HIVkh«ng nªn sinh con
 + C©u hái cñng cè :
 -§Þa ph­¬ng em ®· cã nh÷ng viÖc lµm g× ®Ó phßng chèng c¨n bÖnh ®ã?
 HS tr¶ lêi – nhËn xÐt .
PhÇn thø ba:
KÕt qu¶ ®¹t ®­îc vµ ®Ò xuÊt rót kinh nghiÖm
A. KÕt qu¶.
 Sau khi vËn dông mét sè ph­¬ng ph¸p tÝch cùc vµo tiÕt d¹y tiÕt “ ¤n tËp con ng­êi vµ søc khoÎ ” tiÕt 1 líp 5 . Cô thÓ lµ th«ng qua mét sè trß ch¬i vµ tæ chøc ho¹t ®éng nhãm . t«i thÊy kÕt qu¶ häc tËp cña c¸c em ®­îc n©ng lªn râ rÖt . häc sinh høng thó häc tËp , s«i næi ph¸t biÓu x©y dùng bµi , thi ®ua tranh luËn ®Ó t×m ra ®¸p ¸n . C¸c em kh«ng cßn nhót nh¸t mµ m¹nh d¹n nãi ra ®­îc nh÷ng suy nghÜ hiÓu biÕt cña m×nh vÒ kiÕn thøc mµ m×nh n¾m ®­îc cña mét bµi häc . Cuèi tiÕt d¹y t«i còng ®­a ra hai c©u hái nhËn thøc nh­ tiÕt d¹y n¨m tr­íc , kÕt qu¶ nhËn thøc nh­ sau :
 SÜ sè §iÓm kh¸ §iÓm TB §iÓm yÕu
 giái
Líp 5C 
 24 10 13 1
TÝnh ra : Kh¸ giái : 41%
 Trung b×nh : 54,9% 
 YÕu : 4,1%
Nh­ vËy : ë tiÕt d¹y trªn t«i ®· ®­a viÖc vËn dông ph­¬ng ph¸p d¹y häc míi th©m nhËp vµo bµi d¹y cô thÓ ®­îc thÓ hiÖn qua viÖc kÕt hîp ph­¬ng ph¸p quan s¸t h×nh thøc th¶o luËn nhãm vµ trß ch¬i häc tËp .
B . KÕt luËn chung.
 - §Õ cã ®­îc thµnh c«ng cña mét bµi d¹y theo h­íng ®· nãi nh­ trªn .
Gi¸o viªn cÇn :
 - Gi¸o viªn lµ ng­êi gi÷ vai trß quyÕt ®Þnh trong viÖc n©ng cao chÊt l­îng d¹y 
häc . V× vËy mçi gi¸o viªn ph¶i tù m×nh bæ sung kiÕn thøc vÒ c¸c lÜnh vùc d¹y häc m«n Tù nhiªn vµ X· héi , rÌn cho m×nh kü n¨ng tæ chøc c¸c ho¹t ®éng häc tËp cho häc sinh. 
 - Ph­¬ng ph¸p võa lµ kü thuËt võa lµ nghÖ thuËt ®ßi hái gi¸o viªn ph¶i cã n¨ng lùc s­ ph¹m nhÊt ®Þnh . V× vËy gi¸o viªn cÇn vËn dông chóng mét c¸ch linh ho¹t , s¸ng t¹o vµo tõng t×nh huèng , tõng bµi d¹y cô thÓ nh»m n©ng cao hiÖu qu¶ giê d¹y .
 - Khi tæ chøc c¸c ho¹t ®éng häc tËp cho c¸c em , cÇn chuÈn bÞ chu ®¸o kÕ ho¹ch d¹y häc , dù kiÕn c¸c b­íc tiÕn hµnh , ®å dïng d¹y häc .
 - Chó ý ph©n bè thêi gian hîp lý cho tõng ho¹t ®éng . NÕu trong viÖc tæ chøc , ho¹t ®éng th«ng qua trß ch¬i häc tËp , gi¸o viªn cÇn ®Çu t­ , më réng tri thøc , 
phong phó , hÊp dÉn s¸t víi néi dung yªu cÇu tõng bµi , cã t¸c dông hç trî , cñng cè cho bµi d¹y nh»m kÝch thÝch høng thó say mª cho c¸c em.
C. §Ò xuÊt
 Qua qu¸ tr×nh nghiªn cøu , t×m hiÓu vµ trùc tiÕp d¹y m«n khoa häc líp 5 . ®Ó c¸c em n¾m ®­îc kiÕn thøc , hiÓu bµi nhanh vµ nhí l©u , t«i m¹nh d¹n ®­a ra mét sè ®Ò xuÊt sau :
 a , §èi víi nhµ tr­êng : - Th­êng xuyªn tæ chøc c¸c buæi sinh ho¹t chuyªn m«n ®Ó gi¸o viªn chia sÏ kinh nghiÖm , häc hái nhau nh»m n©ng cao tr×nh ®é cho giã viªn .
 - Nhµ tr­êng cÇn mua thªm mét sè tranh ¶nh , ®å dïng thÝ nghiÖm .
 - CÇn t¹o ®iÒu kiÖn gióp häc sinh cã nh÷ng giê häc ngo¹i kho¸ .
 b, §èi víi phßng gi¸o dôc :
 Th­êng xuyªn tæ chøc c¸c buæi giao l­u vÒ chuyªn ®Ò d¹y m«n Tù nhiªn vµ X· héi , ®Ó gi¸o viªn tiÓu häc cã ®iÒu kiÖn häc hái nhau vÒ ph­¬ng ph¸p d¹y m«n Tù nhiªn vµ X· héi . 
A . phÇn më ®Çu
I. Lý do chän ®Ò tµi .
 Nh©n lo¹i ngµy nay ®ang b­íc vµo kû nguyªn ph¸t triÓn cña “V¨n minh trÝ tuÖ ” thùc tiÔn ®ã ®Æt ra cho gi¸o dôc nhiÒu c¬ héi còng nh­ nhiÒu th¸ch thøc . Gi¸o dôc víi t­ c¸ch lµ “ Ch×a kho¸ cuèi cïng më cöa vµo t­¬ng lai ” lµ “ c«ng cô chñ yÕu s¸ng t¹o ra nh÷ng con ng­êi “ th«ng minh , n¨ng ®éng , s¸ng t¹o ’’ .§ã lµ mét vÊn ®Ò lín ®Æt ra víi nhµ tr­êng hiÖn ®¹i .
 Ngµy nay ®ãn nhËn xu thÕ cña nh©n lo¹i , ®Êt n­íc ta ®ang tÝch cùc thùc hiÖn c«ng nghiÖp ho¸ , hiÖn ®¹i ho¸ ®Êt n­íc . Mét vÊn ®Ò mang tÝnh chÊt chiÕn l­îc , ®Ó thùc hiÖn thµnh c«ng sù nghiÖp Êy lµ nh©n tè con ng­êi . ChÝnh v× vËy trong gi¸o dôc ph¶i lµm thÕ nµo ®Ó kh¬i dËy ë häc sinh c¸ch nghÜ , c¸ch lµm , s¸ng t¹o , chñ ®éng, tÝch cùc . Thùc tiÔn ®ã ®ßi hái nhµ tr­êng cÇn ph¶i ®æi míi m¹nh mÏ ph­¬ng ph¸p gi¸o dôc , h­íng vµo viÖc lµm tù chñ ngay trong qu¸ tr×nh häc tËp ë nhµ tr­êng . §©y chÝnh lµ ®Þnh h­íng cña ph­¬ng ph¸p d¹y häc hiÖn nay .
 §èi víi gi¸o dôc bËc THCS lµ c¬ së ban ®Çu hÕt søc quan träng , ®Æt nÒn mãng cho sù ph¸t triÓn toµn diÖn cña con ng­êi , ®Æt nÒn t¶ng cho gi¸o dôc phæ th«ng vµ c¸c bËc gi¸o dôc tiÕp theo. V× vËy viÖc h×nh thµnh ph­¬ng ph¸p häc tËp ®óng ®¾n , h×nh thµnh nÕp t­ duy s¸ng t¹o cho häc sinh lµ mét trong nh÷ng nhiÖm vô v« cïng quan träng ®èi víi mçi thÇy c« gi¸o khi ®øng trªn bôc gi¶ng.
 M«n vËt lÝ ë tr­êng THCS lµ m«n häc g¾n liÒn víi thùc tÕ cuéc sèng gãp phÇn vµo viÖc thùc hiÖn môc tiªu trong gia ®o¹n míi . M«n häc nµy nh»m cung cÊp cho häc sinh nh÷ng hiÓu biÕt ban ®Çu vÒ c¸c hiÖn t­îng vËt lÝ , c¸c kh¸i niÖm vËt lÝ gÇn gòi víi ®êi sèng hµng ngµy cña häc sinh th«ng qua nh÷ng kiÕn thøc khoa häc c¬ b¶n gióp häc sinh h×nh thµnh ®­îc nh÷ng n¨ng lùc cÇn thiÕt ®Ó c¸c em cã thÓ xö lý kÞp thêi vÒ cuéc sèng hiÖn ®¹i vµ tiÕp tôc häc tËp suèt ®êi .
 §Ó ®¸p øng ®­îc môc tiªu quan träng cña m«n häc nãi chung vµ m«n vËt lÝ nãi riªng ®ßi hái ng­êi gi¸o viªn ph¶i tÝch cùc ®æi míi ph­¬ng ph¸p d¹y häc m«n tù nhiªn vµ x· h«Þ vµo tõng bµi d¹y , tiÕt d¹y , h­íng d¹y häc “ Tù ph¸t hiÖn tri thøc ” , “ H­íng tËp trung vµo häc sinh ” hay “ TÝch cùc ho¸ ho¹t ®éng cña ng­êi häc ” . C¸ch d¹y nµy nh»m ph¸t huy tÝnh tÝch cùc , chñ ®éng , s¸ng t¹o cña häc sinh , lµm cho bµi d¹y diÔn ra nhÑ nhµng - tù nhiªn - hiÖu qu¶ , cã t¸c dông kh¬i dËy ë häc sinh niÒm høng thó say mª häc m«n häc. Thùc tiÔn d¹y häc, ®Æc ®iÓm vµ vÞ trÝ cña m«n vËt lÝ nãi riªng ë nhµ tr­êng THCS nãi chung cho thÊy : ViÖc ®æi míi ph­¬ng ph¸p d¹y häc ®ang diÔn ra mét c¸ch s«i ®éng trªn mäi b×nh diÖn lý luËn còng nh­ thùc tiÔn . Song t«i thiÕt nghÜ dï b¶n th©n cã cè g¾ng tíi ®©u mµ häc sinh kh«ng cã høng thó víi m«n häc th× mäi cè g¾ng cña gi¸o viªn ®Òu v« Ých. 
 Víi lý do trªn, trong khu«n khæ bµi viÕt nµy, t«i xin trao ®æi mét vµi kinh nghiÖm vÒ viÖc h­íng dÉn häc sinh ph©n lo¹i, ®Ò ra ph­¬ng ph¸p gi¶i bµi tËp phÇn
“ bµi tËp ®Þnh luËt «m cho m¹ch cã c¸c ®iÖn trë m¾c nèi tiÕp, m¾c song song ” . 
Qua viÖc h­íng dÉn häc sinh ph©n lo¹i vµ ®Ò ra ph­¬ng ph¸p gi¶i c¸c bµi tËp , gióp häc sinh gi¶m bít khã kh¨n trong qu¸ tr×nh gi¶i bµi tËp, kh¾c phôc t©m lÝ ng¹i khã, dÉn ®Õn ch¸n häc . DÇn t¹o t©m lÝ høng thó ®èi víi m«n häc, qua ®ã thóc ®Èy qu¸ tr×nh häc tËp, dÉn ®Õn h×nh thµnh ph­¬ng ph¸p tù häc cho häc sinh. Qua ®ã gióp cho qu¸ tr×nh häc cña häc sinh ®¹t kÕt qu¶ cao h¬n. 
PhÇn thø hai
Néi dung nghiªn cøu
I . Thùc tr¹ng .
 1.1. Nh÷ng vÊn ®Ò vÒ c¬ së lý luËn .
 §Ó ®¹t ®­îc yªu cÇu cung cÊp cho häc sinh THCS vèn kiÕn thøc vÒ c¸c sù vËt hiÖn t­îng vµ mèi quan hÖ gi÷a chóng trong tù nhiªn trong ®êi sèng vµ s¶n xuÊt , ( mét sè ®å dïng m¸y mãc , øng dông khoa häc kü thuËt ) c¸c sù kiÖn hiÖn t­îng , mèi quan hÖ gi÷a chóng trong x· héi hiÖn t¹i ( gia ®×nh , nhµ tr­êng , quª h­¬ng ) th× cÇn ph¶i d¹y tèt m«n vËt lÝ .
 M«n vËt lÝ nh»m gióp häc sinh cã ®­îc c¬ héi tiÕp cËn víi m«i tr­êng tù nhiªn , x· héi b»ng nh÷ng ph­¬ng ph¸p khoa häc phï hîp víi tr×nh ®é cña c¸c em vµ thùc tÕ n¬i c¸c em sèng . Cã nh÷ng hiÓu biÕt c¬ b¶n ban ®Çu. Tõ ®ã gi¸o dôc häc sinh thÓ hiÖn t×nh yªu thiªn nhiªn ®Êt n­íc ( BiÕt tiÕt kiÖm tµi nguyªn thiªn nhiªn , gi÷ g×n vÖ sinh m«i tr­êng vµ b¶o vÖ hÖ sinh th¸i ) h×nh thµnh th¸i ®é ®óng ®¾n, thãi quen ham hiÓu biÕt vÒ khoa häc ( s­u tÇm t­ liÖu , vËt mÉu , phôc vô cho bµi häc ) ham thÝch c¸c ho¹t ®éng quan s¸t thÝ nghiÖm , thùc hµnh cho nªn d¹y m«n vËt lÝ cã hiÖu qu¶ lµ vÊn ®Ò rÊt khã . §ßi hái ng­êi gi¸o viªn ph¶i cã s½n vèn kiÕn thøc vÒ thÕ giíi xung quang vµ c¸c ph­¬ng ph¸p tæ chøc d¹y häc ®Ó häc sinh cã høng thó . NhÊt lµ h×nh thøc tæ chøc d¹y häc ®èi víi häc sinh THCS cho phï hîp ( ë løa tuæi THCS , viÖc häc th«ng qua ho¹t ®éng vui ch¬i sÏ ph¸t triÓn c¸c em ë kh¶ n¨ng nghi nhí , ãc s¸ng t¹o , trÝ t­ëng t­îng , sù kiªn tr× nhanh nhÑn )
 1. 2 .Thùc tr¹ng .
 a. §èi víi gi¸o viªn :
 HiÖn nay viÖc ®æi míi ph­¬ng ph¸p d¹y häc nh»m môc ®Ých tÝch cùc ho¸ ho¹t ®éng cña häc sinh ®· th©m nhËp vµo hÇu hÕt c¸c tr­êng THCS . §¹i ®a sè gi¸o viªn ®Òu cã ý thøc n¾m b¾t , tiÕp cËn ph­¬ng ph¸p d¹y häc míi vµ ®· gÆt h¸i mét sè kÕt qu¶ ®¸ng ghi nhËn . 
 M«n vËt lÝ lµ mét m«n tÝnh khoa häc , tÝch hîp nhiÒu kiÕn thøc thuéc nhiÒu lÜnh vùc khoa häc, ®ßi hái ng­êi gi¸o viªn ph¶i n¾m b¾t ®­îc toµn bé kiÕn thøc, kÜ n¨ng lµm thÝ nghiÖm vµ h­íng dÉn häc sinh lµm thÝ nghiÖm, ph©n tÝch xö lÝ c¸c kÕt qu¶ thÝ nghiÖm, h­íng dÉn häc sinh h×nh thµnh ph­¬ng ph¸p häc tËp. Trong khi ®ã mét l­îng kh«ng nhá gi¸o viªn ra tr­êng l©u n¨m ch­a ®­îc ®µo t¹o c¨n b¶n vÒ chÝnh kho¸ cßn mét sè gi¸o viªn trÎ ®­îc tiÕp cËn víi nÒn gi¸o dôc hiÖn ®¹i song vèn kinh nghiÖm l¹i Ýt ái nªn viÖc gi¶ng d¹y gÆp rÊt nhiÒu khã kh¨n .
 Víi l­îng kiÕn thøc vÒ con ng­êi vµ x· héi khæng lå nh­ vËy mµ mét sè gi¸o viªn ch­a cã ý thøc häc hái , t×m tßi vµ n©ng cao , më réng , tri thøc cña m×nh , ®Ó lµm phong phó vèn sèng cho häc sinh , ch­a cã ý thøc nghiªn cøu tµi liÖu , s¸ch tham kh¶o , lµm cho vèn kiÕn thøc khoa häc cña b¶n th©n kh«ng nh÷ng ®­îc më réng mµ ngµy cµng bÞ mai mét .
 Mét sè gi¸o viªn ®· rÊt tÝch cùc tæ chøc c¸c ho¹t ®éng häc tËp cho häc sinh song ch­a n¾m v÷ng lý luËn , kü n¨ng nªn viÖc vËn dông ch­a hîp lý , dÉn ®Õn giê d¹y hiÖu qu¶ ch­a cao.
 V× vËy trong qu¸ tr×nh gi¶ng d¹y b¶n th©n lu«n cè g¾n x©y dùng ph­¬ng ph¸p d¹y häc phï hîp víi ®èi t­îng häc sinh cñng nh­ h×nh thµnh cho häc sinh ph­¬ng ph¸p tù häc mét c¸h tù nhiªn . 
 b . §èi víi häc sinh . 
 §Æc ®iÓm t©m sinh lý , nhËn thøc cña løa tuæi häc sinh THCS rÊt thÝch t×m tßi , häc hái , ho¹t ®éng nh­ng v× ng­êi gi¸o viªn ch­a biÕt kh¬i dËy cho c¸c em høng thó , lßng ham thÝch say mª m«n häc nªn häc sinh ch­a thùc sù yªu thÝch m«n khoa häc ( C¸c em cho r»ng m«n nµy ph¶i häc nhiÒu ).
 T­ duy cña häc sinh THCS míi h×nh thµnh vµ ph¸t triÓn , c¸c kü n¨ng ph©n tÝch, hÖ thèng, tæng hîp, kh¸i qu¸t ch­a cao . Trong khi ®ã tiÕt bµi tËp pÇn ®Þnh luËt «m cho ®o¹n m¹ch cã c¸c ®iÖn trë võa m¾c nèi tiÕp võa m¾c song song th­êng ®ßi hái c¸c em ph¶i ®¹t ®­îc kü n¨ng ®ã .
 c . §èi víi ®å dïng d¹y häc :
 M«n vËt lÝ ®ßi hái ph¶i cã nhiÒu ®å dïng d¹y häc ®Ó hç trî cho qu¸ tr×nh gi¶ng d¹y . Trong khi hÇu hÕt ®å dïng d¹y häc ë THCS t­¬ng ®èi ®Çy ®ñ ®Ó phôc vô cho tiÕt häc trong suèt ch­¬ng tr×nh nh­ng ch­a ®¸p øng vÒ sè l­îng còng nh­ chÊt l­îng .
 HiÖn nay ®Êt n­íc ta ®ang trong giai ®o¹n ph¸t triÓn kÐo theo sù thay ®æi bé mÆt kinh tÕ , x· héi , nhiÒu thiÕt bÞ , ph­¬ng tiÖn , ®å dïng d¹y häc kh«ng cßn phï hîp víi tinh thÇn thùc tÕ nªn viÖc sö dông c¸c ph­¬ng tiÖn , thiÕt bÞ ®ã vµo c¸c tiÕt häc ®«i khi kh«ng cã t¸c dông hç trî cho bµi d¹y .
 Thùc tr¹ng d¹y häc phÇn “ §o¹n m¹ch m¾c nèi tiÕp, m¾c song song” 
 Qua dù giê, th¨m líp vµ thùc tÕ ®· lªn líp ban th©n t«i nhËn thÊy c¸c bµi to¸n vÒ ®o¹n m¹ch song song th­êng lµm cho häc sinh lóng tóng vµ nhÊt lµ hay nhÇm lÉn vÒ c­êng ®é dßng ®iÖn . XuÊt ph¸t tõ nh÷ng ®Æc ®iÓm nªu trªn trong qu¸ tr×nh gi¶ng d¹y t«i lu«n tranh thñ mäi kho¶ng thêi gian cã thÓ ®Ó h­íng dÉn häc sinh ph©n lo¹i vµ ®Ò ra ph­¬ng ph¸p gi¶i c¸c lo¹i bµi tËp . Qua ®ã gióp häc sinh gi¶i c¸c bµi tËp ®¬

Tài liệu đính kèm:

  • dockhoa hoc 5 sang kien kinh nghiem ve mot so giai phap khi day bai on tap con nguoi va suc khoee_12214.doc